A
ls je goed luistert, hoor je het vaak om je heen. Misschien zeg je het zelf ook wel eens. Tegen een ander, of tegen jezelf. “Ik weet niet wat het is, maar ik voel me de laatste tijd zo…”
Of misschien een variant: “Ik weet niet wat het is, maar eigenlijk voel ik me al jaren…”
Welk woord komt er bij jou op? Zwaar? Moe? Verdrietig? Afgeleid? Uit contact? Zorgelijk? Angstig? Het kan van alles zijn.
Het is natuurlijk best rot voor degene die dit denkt of zegt dat hij of zij – of jij – hiermee rondloopt. Je proeft iets van radeloosheid, neerslachtigheid. Naast het moeilijke gevoel zijn er dus ook nog moeilijke gevoelens over dat gevoel in het spel. Oef!
Denken
Er kan bovendien nog een extra laagje complexiteit bij komen, in de vorm van onze denkende geest. We maken allerlei verhalen over waarom we ons zo voelen, hoe dat komt, wie de schuld heeft, wat we gaan doen en noem maar op. Al die verhalen zorgen ervoor, dat we de gevoelens die er zijn niet meer direct ervaren. We werken alleen nog met onze gedachten erover. En die draaien dan in een kringetje, terwijl je je alleen maar rotter gaat voelen. Dat noemen we piekeren.
Het gaat over
Het mooie is: dit is ontzettend menselijk. Iedereen heeft dit en doet dit. Er is niets mis mee en het gaat vroeger of later ook vanzelf weer over. Je hebt in het verleden al vele malen zoiets gehad, en toen is het je ook gelukt om eruit te komen. Je kunt het, en je gaat het ook doen, je weet alleen nog niet hoe precies.
Het is dan ook zeker niet mijn bedoeling om je een probleem aan te praten.
Wel vertel ik graag iets over oplossingen. Want hoe werkt het precies om uit zo’n situatie te geraken?
Op afstand
Heel abstract kun je zeggen dat er altijd een gevoel in het spel waartegen iets in jou zich verzet. Dat kan op allerlei manieren en om allerlei redenen zo zijn, en de afstand tot dat niet-gevoelde gevoel kan klein zijn of juist groot. De afweermechanismen kunnen gericht zijn op het uitsluiten van een heel specifiek gevoel, of heel breed het deksel op de pot houden.
In alle gevallen is de oplossing dat het niet-gevoelde gevoel toegelaten wordt. Zodra je het kunt voelen, gaat het daarmee net als alle gevoelens: je voelt het even en dan verandert het weer, zonder een spoor na te laten.
Gevoelsrepertoire
Dat kan een diepe ontlading geven. De spanning en pijn van soms jarenlang onderdrukken van dat gevoel vallen weg. Wat een opluchting! Vervolgens kun je je verder bekwamen in het voelen van dit gevoel, onder verschillende omstandigheden. Hoe makkelijker je het kunt toelaten, hoe minder lijdensdruk je ervan zult ervaren. Het wordt onderdeel van je normale gevoelsrepertoire, temidden van alledaagse vreugde, ergernis, verlangen, verdriet en noem maar op.
Dit proces voltrekt zich meestal vanzelf. Maar niet altijd, of soms tergend langzaam. Zeker als het gevoel wat verder weggezet is en je eigenlijk niet duidelijk in beeld hebt wat je nou precies mankeert, terwijl je er wel last van hebt.
Direct aanpakken
In zo’n situatie kan het heel nuttig zijn om met iemand te gaan praten. Iemand die je kan helpen om de schep dieper te steken, zodat je contact kunt maken met dat wat gevoeld wil worden maar waar je eerst nog niet bij kon komen. Want waarom zou je nog heel lang rond blijven lopen als je het ook direct kunt aanpakken en oplossen?
Dus juist als je niet precies weet wat er scheelt, terwijl je toch echt merkt dat er iets wringt of schuurt en je het jezelf echt gunt dat het allemaal weer een beetje mag gaan stromen, juist dan kan het best een idee zijn om eens met iemand te gaan praten. Al na de eerste sessie zul je jezelf dankbaar zijn dat je in actie bent gekomen.
